मर्यादित आप्रवासनः महिला श्रमिकको भूमिका

रञ्जना लम्साल-

बैदेशिक रोजगार, नेपालमा पछिल्ला केहि बर्षयताको रोजगारीको एउटा मुख्य क्षेत्र हो संस्थागत व्यक्तिगत दुवै जोेड्ने हो भनें झण्डै १३ सय युवा श्रम स्वीकृति लिएर दैनिक रुपमा रोजगारीका लागि खाडी मुलुकहरु। मलेसिया अन्य मुलुकमा जाने गरेका छन् यद्यपी विगत  केहि महिनायता मलेसिया जान बन्देज जस्तै

खाडी मुलुक मलेसियामा रोजगारीका लागि जानेमा पुरुषको संख्या ठूलो तर महिलाको संख्या पनि बेरोजगारी, पारिवारिक समस्या, आत्मनिर्भरताको खोजी नेपालमा रोजगारीको अवसर नहुनाले पनि बैदेशिक रोजगारीमा जाने महिलाको संख्या बढेको हो

न्यून शैक्षिक अवस्थाका महिला घरेलु कामदारका रुपमा विभिन्न देशमा काम गरिरहेका छन् उनीहरुले गन्तब्य देशमा बिभिन्न किसिमका समस्याहरु पनि व्यहोरिरहेका छन् अझ भारतीय बाटो हुँदै बैदेशिक रोजगारीमा जाने महिला बढी मात्रामा समस्यामा पर्ने गरेको देखिन्छ यसरी गएकाहरुको तथ्याँक कतै नहुने गरेका कारण तथा गन्तव्य मुलुकमा पीडितको उद्धार संयन्त्रसम्म पहुँच नहुनाले उनीहरुको समस्या पर्दाभित्रै   

बैदेशिक रोजगार कुनै नेपाली परिवारको गुजाराको माध्यम मात्र होइन, मुलुकको आर्थिक गतिशिलताको कडी पनि हो मुलुक भित्रिने विप्रेषण(रेमिट्यान्स)को हिस्सामा नेपाली महिलाको पनि योगदान उत्तिकैै बैदेशिक रोजगारीमा स्वयं गएर कमाएर रकम पठाउने महिला हुन् वा श्रीमान बैदेशिक रोजगारमा गएपछि घरपरिवार सञ्चालनमा एकल जिम्मेवारी लिएर होस नेपाली महिलाले उल्लेख्य योगदान गरेका छन् त्यसैले नेपालको अर्थतन्त्रलाई गतिशिल बनाउन महिला कामदारले खेलेको भूमिकालाई नजरअन्दाज गर्न मिल्दैन

बैदेशिक रोजगारका लागि परिवारको पुरुष सदस्य बाहिरिएपछि घर परिवारको कामको सम्पुर्ण वोझ महिला एक्लैको काँधमा आउँछ श्रीमान बिदेश हिंडेपछि श्रीमतीमा लाग्ने लान्छना पनि चर्को त्यसका बाबजुत श्रीमान बिदेश हिंडेपछि घर ब्यवहार, परिवारको जिम्मेवारी, बालबच्चाको लालनपालन, शिक्षा स्वास्थ्य लगायतमा सम्पुर्ण जिम्मेवारी महिलाले कुशलतापूर्वक निभाएकै कारण पुरुष सदस्यहरु बाहिर रहेर आर्थिक उपार्जन गर्न सक्षम छन्

अर्कोतर्फ बैदेशिक रोजगारीमा गएर कमाएर पठाउने महिलाको योगदान पनि उत्तिकै तर ति महिलाप्रति हेर्ने दृष्टिकोण भनें अझै पनि सकारात्मक बन्न सकिरहेको छैन उनीहरुले गरिरहेको काम, उनीहरुले घरमा मात्र होईन परिवारमा पुर्याएको योगदानलाई गौण रुपमा हेर्ने गरिएको

आफ्ना ईच्छा चाहना मारेर परिवार पाल्न जीवनस्तर राम्रो बनाउन श्रीमानलाई बिदेश पठाएका महिलाको होस् वा पुरुष वरावर खाडीका मुलुक मलेसियामा पसिना बगाउने महिलाको जीवन रक्षा सुरक्षाको अवस्था होस (सरकारले महिलाको सुरक्षाको लागि भन्दै घरेलु कामका लागि श्रम स्वीकृती बन्द गरिएको अवस्था बाहेक ) यसमा आवश्यक गाम्भीर्यता कतैबाट पनि अझै देखिएको छैन

महिलाको सुरक्षाको लागि उनीहरुको जीवनस्तर उकास्न बिभिन्न तवरका कानून बनिरहेका छन् तर त्यसको कार्यान्वयनको अवस्था प्रायः शुन्य वैदेशिक रोजगारीका नाममा बेचविखनमा परेका मुद्धा होस वा रोजगारीमा गएर शारिरीक, मानशिक तथा यौन हिंसामा परेका महिलालाई दिने न्याय पुनस्र्थापनाका कुरामा सरकारको ध्यान जान सकिरहेको छैन जसका कारण बैदेशिक रोजगारीमा गएर शारीरिक तथा मानसिक हिंसामा परेर फर्किएका महिलाहरुले जीवन जीउने आधार क्षिर्ण वन्दै गएको अवस्था

आज अन्तराष्ट्रिय आप्रवाशन दिवस माइग्रेसन विथ डिग्नीटी(आत्मसम्मान सहितको बैदेशिक रोजगार) नाराका साथ यो दिवस मनाईरहँदा बैदेशिक रोजगारले महिलामा पारेको प्रभावका बारेमा तथा उनीहरुको हक अधिकारका बारेमा पर्याप्त छलफल हुन जरुरी बैदेशिक रोजगारीकै कारणले महिलाहरुले भोग्नु पर्ने समस्या महिलाको सहयोगले नेपालमा भित्रिरहेको रेमिटान्सका बिषयमा हामी पनि अब छलफलमा जुट्ने की ? 


फेसबुकबाट तपाईको प्रतिक्रिया

  • 1
  • 2
Prev Next

लागु भएन न्यूनतम ज्याला, आन्दोलन सुरु गर…

लागु भएन न्यूनतम ज्याला, आन्दोलन सुरु गर्ने ट्रेड युनियनको चेतावनी

काठमाडौं, मंसीर २०- गलैंचा उद्योग तथा निकाशीकर्ताले सरकारले बृद्धि गरेको न्यूनतम तलव उपलव्ध नगराएपछि त्यसको विरुद्धमा ट्रेड युनियनहरुले आन्दोलनको चेतावनी दिएका छन् । नेपाल ट्रेड युनियन महासंघ(जिफन्ट आवद्ध जुट गार्मेण्ट कार्पेट टेक्सटायल मजदुर युनियन, नेपाल तथा...

सुचना प्रविधि श्रमिकका लागि समस्या की अव…

सुचना प्रविधि श्रमिकका लागि समस्या की अवसर ?

काठमाडौं, मंसीर २- नेपाल र नेपाली श्रमिकका लागि बढ्दो सुचना प्रविधिको प्रयोग समस्या हो वा अवसर ? अनी वर्तमान अवस्थामा यसको प्रयोग कसरी भइरहेको छ अनी भविषयमा अव के होला त ? यस बारेमा नेपाल ट्रेड...

सामाजिक सुरक्षा योजनाको सुविधाको प्रस्ता…

सामाजिक सुरक्षा योजनाको सुविधाको प्रस्ताव तयार, एकडेढ महिनाभित्रै सूचिकरण सुरु गर्ने तयारी

काठमाडौं, भदौ २४- सामाजिक सुरक्षा कोषमा श्रमिक र रोजगारदाता सूचिकरणको काम अन्तिम चरणमा पुगेको छ । अव ढिलोमा एक डेढ महिना भित्रमै सूचिकरण सुरु गर्ने तयारीमा कोष पुगेको छ । कोषका कार्यकारी निर्देशक श्यामराज अधिकारीले सूचिकरणका...

आपूर्तिकर्ता मार्फत लिने श्रमको सूची बना…

आपूर्तिकर्ता मार्फत लिने श्रमको सूची बनाउन समिति गठन, कानूनमा नमिलेका कुरा मिलाइने

काठमाडौं, साउन ११- सरकारले कुन क्षेत्रको श्रममा आपूर्तिकर्ता मार्फत श्रमिक लिन पाउने भन्ने सूची बनाउने भएको छ । शुक्रवार श्रम रोजगार तथा सामाजिक सुरक्षा मन्त्रालयमा बसेको केन्द्रीय श्रम सल्लाहकार परिषदको बैठकले यसको सूची बनाउन कार्यदल नै...

साउन देखि १३ हजार ४ सय ५० भन्दा कम तलव द…

साउन देखि १३ हजार ४ सय ५० भन्दा कम तलव दिन नपाइने

काठमाडौं, असार २५- सरकारले नेपालमा कार्यरत श्रमिकको न्यूनतम ज्याला प्रतिमहिना १३ हजार ४ सय ५० तोकेको छ । यसैगरी साउन देखि दैनिक ज्याला ५ सय १७ तथा प्रतिघण्टा ज्याला रु ६९ भएको छ । रोजगारदाताहरु तथा ट्रेड युनियनहरुबीच...

यूनीप्रेस नेपालको चौथो महाधिवेशन सम्पन्न

यूनीप्रेस नेपालको चौथो महाधिवेशन सम्पन्न

काठमाडौं,  यूनियन अफ प्रेस एण्ड एलाइड वर्कस नेपाल (यूनीप्रेस)े को चौथो संघिय महाधिवेशन काठमाडौमा सम्पन्न भएको छ । महाधिवेशनले सुबर्णजंग सिजापतिको अध्यक्षतामा ३१ सदस्यीय नयाँ संघिय (केन्द्रिय) समिति सर्वसम्मत रुपमा चयन गरेको छ । समितिको सह-अध्यक्ष अर्जुन...

निर्माण मजदुर संघको नयाँ नेतृत्व चयन गर्…

निर्माण मजदुर संघको नयाँ नेतृत्व चयन गर्दै सकियो राष्ट्रिय भेला

  काठमाडौं,  अखिल नेपाल निर्माण मजदुर संघको पाँचौं राष्ट्रिय भेला सम्पन्न भएको छ । माओवादी केन्द्र निकटको अखिल नेपाल ट्रेड युनियन महासंघ आवद्ध निर्माणकर्मीहरुको सो संघको राष्ट्रिय भेलाले नयाँ नेतृत्व पनि चयन गर्यो । भेलाले संघको केन्द्रीय अध्यक्षमा...

जहाँ पुरुषलाई २५ प्रतिशत आरक्षण छ

जहाँ पुरुषलाई २५ प्रतिशत आरक्षण छ

काठमाडौं,  नेपालमा राज्यका निर्वाचित निकायहरुमा महिलाको प्रतिनिधित्व बृद्धिका लागि ३३ प्रतिशत आरक्षणको व्यवस्था छ । यहि व्यवस्थाका कारण पछिल्लो समयमा राज्यका निर्वाचित निकायहरुमा महिलाको प्रतिनिधित्वमा उल्लेख्य रुपमा बृद्धि भएको छ । केन्द्रीय तथा प्रादेशिक संसद तथा...